Biuletyn Informacji Publicznej
Wysokie temperatury stanowią coraz większe wyzwanie dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników. Stres cieplny, odwodnienie oraz nadmierne obciążenie mechanizmów termoregulacji mogą obniżać zdolność do pracy, pogarszać koncentrację i zwiększać ryzyko wypadków. W związku z nadchodzącą kolejną falą upałów warto przypomnieć zasady ochrony zdrowia podczas pracy w wysokiej temperaturze oraz zwrócić uwagę na zmiany w przepisach, do których pracodawcy powinni odpowiednio wcześniej się przygotować.
Falą upałów określa się co najmniej trzy kolejne dni z temperaturą przekraczającą 30°C. Takie warunki już teraz wymagają podejmowania działań ograniczających ryzyko przegrzania i odwodnienia pracowników, niezależnie od charakteru wykonywanej pracy. Jednocześnie pracodawcy mają jeszcze czas na przygotowanie rozwiązań technicznych i organizacyjnych wynikających z nowych regulacji dotyczących maksymalnych temperatur w środowisku pracy.
11 stycznia 2027 r. wejdą w życie przepisy ustanowione na mocy rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 lipca 2026 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2026 r. poz. 927), dotyczące maksymalnych temperatur w środowisku pracy (§ 30a ust. 1).
„W pomieszczeniach pracy należy zapewnić temperaturę nie wyższą niż 35°C (308 K), chyba że względy technologiczne na to nie pozwalają. Przy pracach wykonywanych na otwartej przestrzeni, związanych z wysiłkiem fizycznym, powodującym w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny organizmu powyżej 1500 kcal (6280 kJ) u mężczyzn i 1000 kcal (4187 kJ) u kobiet, temperatura nie może być wyższa niż 32°C (305 K), chyba że względy technologiczne na to nie pozwalają".
Nowe regulacje mają skutecznie przeciwdziałać zagrożeniom wynikającym z występowania ekstremalnych temperatur w miejscu pracy. Organizm człowieka utrzymuje temperaturę wewnętrzną około 37°C, jednak wraz z jej wzrostem mechanizmy termoregulacji są coraz bardziej obciążone. Temperatura 38°C stanowi górną granicę uznawaną za dopuszczalną podczas pracy. Dalszy wzrost temperatury ciała znacząco zwiększa ryzyko wyczerpania cieplnego, a osiągnięcie około 41°C może prowadzić do udaru cieplnego, stanowiącego bezpośrednie zagrożenie życia.
Skuteczne przeciwdziałanie przegrzaniu wymaga przede wszystkim regularnego nawadniania organizmu. Równie ważne jest korzystanie z przerw w chłodniejszych miejscach oraz dostosowywanie tempa i organizacji pracy do panujących warunków termicznych, szczególnie podczas upałów. Każdy pracownik powinien także zwracać uwagę na pierwsze objawy przeciążenia cieplnego, takie jak osłabienie, zawroty głowy czy nadmierne zmęczenie, aby odpowiednio wcześnie zapobiec poważniejszym skutkom przegrzania.
Więcej informacji o wpływie wysokich temperatur na organizm, objawach wyczerpania i udaru cieplnego oraz zasadach ochrony zdrowia podczas pracy w upale przedstawia dr Magdalena Janc z Zakładu Środowiskowych i Zawodowych Zagrożeń Zdrowia w wykładzie „Zdrowie pracowników w czasie upałów”. Zachęcamy do obejrzenia nagrania i poznania praktycznych wskazówek, które mogą pomóc ograniczyć ryzyko związane ze stresem cieplnym i odwodnieniem.
Zachęcamy do subskrypcji kanału YouTube Instytutu Medycyny Pracy, na którym udostępniamy materiały edukacyjne i eksperckie z zakresu medycyny pracy, zdrowia środowiskowego oraz bezpieczeństwa i higieny pracy.
